Od 19 listopada do 12 grudnia 2025 roku uczniowie klasy 2 ac uczestniczyli w cyklu zajęć zorganizowanych przez Polskie Centrum Edukacji Prawnej. Głównym celem przedsięwzięcia było podniesienie świadomości prawnej młodzieży oraz umożliwienie jej zrozumienia zasad funkcjonowania prawa w życiu codziennym. Zajęcia prowadziła p. mecenas Marta Łubik – Piotrowska.
Jednym z pierwszych zagadnień, które wzbudziło szczególne zainteresowanie, były prawa autorskie związane z wykorzystywaniem narzędzi cyfrowych, w tym tak powszechnie używanych jak zaawansowane systemy oparte na sztucznej inteligencji. Zajęcia pozwoliły uczniom uporządkować wiedzę dotyczącą ochrony twórczości oraz odpowiedzialności wynikającej z naruszania cudzych praw.
Istotnym elementem cyklu była również analiza zagadnień prawa cywilnego, zwłaszcza dotyczących dziedziczenia. Omówione zostały m. in. sytuacje przejmowania majątku przed ukończeniem 13. roku życia, możliwość nabycia spadku obciążonego długami oraz zasada przyjęcia spadku z dobrodziejstwem inwentarza. Uczniowie mieli okazję poznać praktyczne konsekwencje poszczególnych rozwiązań i zrozumieć, jak wyglądają one w świetle obowiązujących przepisów.
W trakcie zajęć wyjaśniono także różnicę między zdolnością prawną a zdolnością do czynności prawnych, co pozwoliło uporządkować podstawowe pojęcia funkcjonujące w prawie cywilnym. Szczegółowo omówiono zagadnienie substytucji oraz obowiązek zachowania tajemnicy zawodowej przez radców prawnych i adwokatów. W tym kontekście przytoczono przykład jednej z rzeczywistych spraw, który uświadomił, jakie mogą być skutki przekazywania pełnomocnikowi nieprawdziwych informacji.
Ważnym punktem cyklu była rozmowa na temat prawa rodzinnego. Wskazano zagadnienia, które powinny zostać omówione przez przyszłych małżonków przed zawarciem związku małżeńskiego, aby uniknąć poważnych nieporozumień. Podkreślono również, że nie istnieje „lekka” forma przemocy, a samo pojęcie przemocy rozłożono na różne kategorie, takie jak przemoc psychiczna, fizyczna, ekonomiczna i seksualna. Uczniowie poznali konsekwencje każdej z nich oraz ich wpływ na funkcjonowanie rodziny.
Szczególną uwagę zwrócono także na temat zawierania umów w dorosłym życiu. Młodzież została uczulona na konieczność starannego czytania dokumentów oraz weryfikowania ich pod kątem uczciwości, rzetelności i zgodności z prawem.
Zajęcia miały charakter nie tylko wykładowy, lecz także praktyczny. Uczniowie brali udział w dyskusjach i analizach kazusów, co pozwoliło im przełożyć teorię na konkretne sytuacje. Przykłady praktyczne ułatwiły zrozumienie działania przepisów oraz możliwych problemów prawnych.
Podczas jednego z wykładów poruszono również temat anonimowości w sieci. Uczniowie dowiedzieli się, jak złudne jest przekonanie o pełnej anonimowości w internecie oraz jakie konsekwencje mogą wynikać z nieodpowiedzialnego korzystania z przestrzeni cyfrowej. Omówiono także zjawisko hejtu, jego różnorodne formy oraz skutki, które często wykraczają poza sferę internetową.
Ważnym elementem spotkań była również szczegółowa analiza kryteriów, jakie musi spełniać utwór, aby mógł być objęty ochroną prawno-autorską. Uczniowie poznali różnicę między prawami autorskimi osobistymi a majątkowymi, a także dowiedzieli się o najczęstszych przypadkach naruszania tych praw oraz o konsekwencjach i odszkodowaniach wynikających z takich działań.
W ramach programu omówiono także podstawy prawa karnego dotyczące nieletnich, w tym zasady odpowiedzialności za określone czyny. Poruszono również kwestie związane z udostępnianiem wizerunku w sieci oraz z konsekwencjami wynikającymi z niewłaściwego przetwarzania danych osobowych.
Ostatnie spotkanie poświęcono szczegółowemu omówieniu zawodów prawniczych. Uczniowie poznali zakres obowiązków przedstawicieli zawodów zaufania publicznego, a także ścieżki edukacyjne prowadzące do wykonywania tych profesji.
Cykl zajęć okazał się wartościowym doświadczeniem, które nie tylko przybliżyło uczestnikom świat prawa i zawodów prawniczych, lecz także poszerzyło jej wiedzę dotyczącą odpowiedzialnych zachowań prawnych. Dzięki zdobytym informacjom uczniowie mogą świadomie poruszać się w sytuacjach wymagających podstawowej orientacji prawnej oraz podejmować bardziej przemyślane decyzje w codziennym życiu.
Ewa Januszyk, kl. 2ac
